Τι είναι οι μηνίσκοι;

Σε κάθε γόνατο υπάρχουν δύο μηνίσκοι: ο Έσω και ο Έξω μηνίσκος. Πρόκειται για δύο ανατομικούς σχηματισμούς με σχήμα ημισεληνοειδές, οι οποίοι είναι τοποθετημένοι στην άνω αρθρική επιφάνεια της κνήμης, στον έσω και στον έξω κνημιαίο κόνδυλο αντίστοιχα.

Μηνίσκος: ποια η χρησιμότητά του;

Αμφότεροι οι μηνίσκοι αποτελούν σημαντικά ανατομικά αλλά και λειτουργικά στοιχεία της άρθρωσης του γόνατος.

Πιο συγκεκριμένα:

«Βαθαίνουν» την πάνω επιφάνεια της κνήμης, βελτιώνοντας έτσι την επαφή της με την κάτω επιφάνεια του μηριαίου οστού, αυξάνοντας την σταθερότητα του γόνατος και διευκολύνοντας τις στροφικές κινήσεις της κνήμης σε σχέση με τον μηρό.

Λειτουργούν ως «αμορτισέρ», καθώς απορροφούν τους κραδασμούς και αμβλύνουν τις πιέσεις που ασκούνται καθημερινά στην άρθρωση του γόνατος

Συμβάλλουν στην ομοιογενή κατανομή του αρθρικού υγρού μέσα στην άρθρωση και στην διατροφή του αρθρικού χόνδρου.

Μηνίσκος: πως παθαίνει ρήξη;

Οι μηνισκικές ρήξεις μπορεί να είναι «τραυματικής» ή «εκφυλιστικής» αιτιολογίας.

Οι τραυματικές ρήξεις συμβαίνουν κατά τη διάρκεια αθλοπαιδιών, συνήθως, οπότε και συμβαίνει απότομη στροφή του μηρού με την κνήμη σταθερά καθηλωμένη στο έδαφος (μηχανισμός Pivot).

Ωστόσο οι ρήξεις μπορεί να συμβούν ακόμα και κατά την έγερση από βαθύ κάθισμα ή από γονατιστή θέση. Φαίνεται ότι ο έσω μηνίσκος παθαίνει συχνότερα ρήξη σε σχέση με τον έξω (αναλογία 3:1), ενώ οι άντρες είναι πιο επιρρεπείς σε μηνισκικές βλάβες σε σχέση με τις γυναίκες, πιθανόν λόγω της αυξημένης τους δραστηριότητας.

Οι εκφυλιστικές ρήξεις συμβαίνουν συνηθέστερα σε μεσήλικες και χωρίς προηγούμενο σαφή τραυματισμό.

Ανάλογα με την εντόπιση και το σχήμα της, μία ρήξη μπορεί να είναι κεντρική, περιφερική, προσθίου ή οπισθίου κέρατος, σώματος, κάθετη επιμήκης, λοξή,ακτινωτή, οριζόντια, σύνθετη ή «ρήξη εν είδει λαβής κάδου(bucket handle)»

Ρήξη μηνίσκου: τι συμπτώματα έχει;

Λίγη ώρα μετά την κάκωση ο ασθενής μπορεί να παρουσιάζει:

• πόνο στην άρθρωση του γόνατος είτε κατά την ηρεμία, είτε κατά τη βάδιση, είτε κατά την ψηλάφιση και τις στροφικές κινήσεις της κνήμης
• οίδημα-διόγκωση της άρθρωσης (ύδραρθρο ή αίμαρθρο)
• «Εμπλοκή» της άρθρωσης (δηλαδή αδυναμία πλήρους έκτασης του γόνατος)

Ρήξη μηνίσκου: πώς διαγιγνώσκεται;

Η ενδελεχής φυσική εξέταση του ασθενούς από έμπειρο ορθοπαιδικό, στην συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων αρκεί για να εξαχθεί ακριβής διάγνωση. Υπάρχουν συγκεκριμένες κλινικές δοκιμασίες (Mc Murray, Apley, Ψηλάφιση μεσαρθρίων διαστημάτων).

Η Μαγνητική Τομογραφία επιβεβαιώνει τη διάγνωση και αποκαλύπτει πολλές πληροφορίες σχετικά με την ρήξη (εντόπιση, μορφολογία) αλλά και για τα υπόλοιπα μαλακά μόρια της άρθρωσης (Χιαστούς συνδέσμους,πλαγίους συνδέσμους κ.ά. )

Ρήξη μηνίσκου: αντιμετώπιση & θεραπεία

Όταν η ρήξη μηνίσκου δεν προκαλεί επίμονα ή διαλείποντα προβλήματα στην άρθρωση του γόνατος (όπως υποτροπιάζον ύδραρθρο, πόνο στην άσκηση, εμπλοκή, αίσθημα αστάθειας) τότε η θεραπεία μπορεί να είναι συντηρητική, δηλαδή να συσταθεί ειδικό πρόγραμμα φυσιοθεραπείας οπότε και τα ενοχλήματα πολλές φορές υποχωρούν. Κάτι τέτοιο συμβαίνει συχνά σε εκφυλιστικής αιτιολογίας ρήξεις μηνίσκων σε μεγαλύτερης ηλικίας ασθενείς.

Ωστόσο, σε νεαρά άτομα και σε αθλητές με οξεία ρήξη και έντονα και εμμένοντα ή υποτροπιάζοντα συμπτώματα λόγω της ρήξης, η θεραπεία πρέπει να είναι πάντα χειρουργική.

Η χειρουργική αποκατάσταση γίνεται πλέον αρθροσκοπικά, με ειδικά και λεπτά εργαλεία με τη δημιουργία δύο πολύ μικρών τομών (0,5 cm η κάθε μία) και με την εφαρμογή γενικής ή ραχιαίας αναισθησίας.

Η αρθροσκοπική αποκατάσταση απαιτεί λεπτούς χειρισμούς και πρέπει να διενεργείται από Ορθοπαιδικό Χειρουργό με εμπειρία στις εν λόγω τεχνικές. Η επέμβαση διαρκεί συνήθως από 30 μέχρι 45 λεπτά, ο ασθενής εγείρεται μέσα σε λίγες ώρες και μπορεί να βαδίσει χωρίς πατερίτσες ενώ το πρόγραμμα φυσιοθεραπείας μπορεί να ξεκινήσει ακόμα και την ίδια μέρα. Πολλόι ασθενείς εξέρχονται αυθημερόν του νοσοκομείου και επιστρέφουν την επομένη ημέρα στην εργασία τους, εφόσον βέβαια πρόκειται για δουλειά γραφείου.

Η πλήρης επάνοδος στις αθλητικές δραστηριότητες επιτρέπεται αμέσως μόλις το γόνατο ανακτήσει το πλήρες εύρος κίνησης, δεν υπάρχει ενδαρθρική συλλογή και τόσο ο τετρακέφαλος όσο και οι οπίσθιοι μηριαίοι ανακτήσουν την φυσιολογική τους ισχύ.